Bir toplumun geleceği yalnızca okullarda değil, evlerin içinde şekillenir. Çünkü çocuk, dünyayı ilk olarak ailesinin gözlerinden görür; doğruyu yanlışı, merhameti öfkeyi, adaleti haksızlığı ilk kez anne babasından öğrenir.
Fakat burada çoğu zaman gözden kaçan çok önemli bir gerçek vardır:
Kendini terbiye edememiş bir ebeveyn, çocuğunu terbiye edemez.
Çünkü insan, bilmediği bir duyguyu öğretemez.
Okumadığı bir bilgiyi aktaramaz.
Yaşamadığı bir erdemi başkasına kazandıramaz.
Bir insanın içinde sabır yoksa çocuğa sabrı öğretemez.
Kendi öfkesini kontrol edemeyen biri çocuğa öfke kontrolünü anlatamaz.
Kendi hayatında adaleti, merhameti ve vicdanı inşa edememiş birinin çocuğuna karakter kazandırması da mümkün değildir.
Bu yüzden çocuk terbiyesi aslında ebeveyn terbiyesiyle başlar.
Çocuk, Ebeveynin Aynasıdır
Çocuklar boş bir sayfa değildir; aynı zamanda gördüğünü kopyalayan canlı aynalardır.
Evde sürekli bağıran bir baba varsa, çocuk bağırmayı öğrenir.
Evde hakaret varsa, çocuk hakareti normal kabul eder.
Evde saygı yoksa, çocuk saygıyı hayatında bir değer olarak görmez.
Ebeveynler çoğu zaman çocuklarının davranışlarından şikâyet eder.
Ama çoğu zaman fark etmezler ki o davranışların büyük kısmı evin içinde öğrenilmiştir.
Çünkü çocuk, öğüt dinleyerek değil örnek görerek büyür.
Terbiye Edilmemiş Çocuk, Sorunlu Toplum
Bugün toplumda gördüğümüz birçok problemin kökünde aslında aile içindeki eğitim eksikliği vardır.
Saygı bilmeyen gençler…
Öfkesini kontrol edemeyen insanlar…
Kural tanımayan bireyler…
Bunların çoğu bir anda ortaya çıkmaz.
Bu davranışlar yıllarca süren yanlış eğitimlerin, ihmal edilen terbiyenin ve örnek olmayan ebeveynliğin sonucudur.
Terbiye edilmemiş çocuklar büyüdüğünde yalnızca bireysel sorunlara yol açmaz; toplumsal düzeni de tehdit eder.
Çünkü karakter eğitimi almayan bir birey:
• hukuku hafife alabilir
• başkalarının hakkını önemsemeyebilir
• şiddeti çözüm yöntemi sanabilir
Ve böyle insanlar çoğaldığında toplumda güven duygusu zayıflar.
Önce Kendini İnşa Etmek
Bu nedenle çocuk yetiştirmenin ilk şartı çocuğu değiştirmek değil, önce kendini değiştirmektir.
Anne baba önce kendini eğitmelidir.
Öfkesini kontrol etmeyi öğrenmelidir.
Okumalı, düşünmeli, kendini geliştirmelidir.
Çünkü çocuk eğitiminde en güçlü yöntem söz değil, örnektir.
Evinde dürüstlük yaşayan bir çocuk dürüstlüğü öğrenir.
Evinde saygı gören bir çocuk saygı göstermeyi öğrenir.
Evinde merhamet gören bir çocuk merhametli olur.
Geleceğin Toplumu Evlerde Kurulur
Bir toplumun huzuru, güvenliği ve ahlaki dengesi yalnızca yasalarla sağlanmaz.
Asıl denge aile içinde verilen karakter eğitimiyle kurulur.
Eğer ebeveynler kendilerini eğitmez, kendi terbiyelerini inşa etmezlerse; yetişen nesiller yalnızca bireysel sorunlar üretmez, aynı zamanda toplumsal krizlerin de kaynağı hâline gelir.
Bu yüzden en büyük sorumluluk anne babaların omuzlarındadır.
Çünkü çocuklar yalnızca büyümez…
Büyürken toplumu da şekillendirirler.
Ve unutmamak gerekir:
Kendini terbiye etmeyen ebeveynlerin yetiştirdiği nesiller,
yarının en büyük toplumsal sorunlarını üretir.
Necat KACAN
Eğitimci Araştırmacı Yazar