-
BIST 100
15768,76%-0,66
-
DOLAR
44,45% 0,28
-
EURO
51,28% 0,05
-
GRAM ALTIN
6338,92% 1,49
-
Ç. ALTIN
10542,63% -0,68
Teknolojik bağımlılığa karşı insan merkezli çözümler
Son yıllarda hızla artan ekran kullanımı, çocuklardan yetişkinlere kadar geniş bir kesimde bağımlılık düzeyine ulaşarak küresel bir halk sağlığı sorununa dönüşüyor. Uluslararası araştırmalar, sorunun sadece fazla kullanım değil, doğrudan psikolojik, sosy
2025 tarihli bir araştırmaya göre, çocukların ekran başında geçirdiği süre arttıkça sosyal ve duygusal sorunların da belirgin şekilde yükseldiği tespit edildi. Aynı dönemde yayımlanan çok sayıda bilimsel çalışma ise aşırı ekran kullanımının anksiyete, depresyon ve dikkat bozukluklarıyla güçlü bağlantılar taşıdığını doğruluyor.
Veriler, sorunun boyutunu daha da çarpıcı hale getiriyor. 2025 itibarıyla çocukların yüzde 81’inin 13 yaşından önce kendi cihazına sahip olduğu, yarısından fazlasının ise üç yaşından önce ekranla tanıştığı bildiriliyor. Dünya genelinde ise kullanıcıların yaklaşık yüzde 60’ı aşırı akıllı telefon kullanımı gösterdiğini belirtirken, gençlerin yüzde 60’a yakını bağımlılık belirtileri sergiliyor.
Uzmanlara göre risk sadece süreyle sınırlı değil. 2025 ve 2026 yıllarında yayımlanan araştırmalar, özellikle günde 5–6 saatten fazla ekran kullanımının depresyon, intihar düşüncesi ve davranış problemleriyle doğrudan ilişkili olduğunu ortaya koyuyor. Avrupa bölgesine ilişkin Dünya Sağlık Örgütü verileri de ergenlerde problemli sosyal medya kullanımının hızla arttığını ve artık her 10 gençten birinden fazlasını etkilediğini gösteriyor.
Yetişkinlerde de tablo farklı değil. Üniversite öğrencileri üzerinde yapılan bir çalışmada günlük ekran süresinin 8 saatin üzerine çıktığı ve bağımlılık davranışının yaygınlaştığı belirlendi. ABD’de gençlerin neredeyse yarısı sürekli çevrimiçi olduğunu ifade ederken, ekran süresi son 10 yılda ciddi artış gösterdi.
Araştırmalar, bu bağımlılığın sadece bireysel değil, yapısal bir sorun olduğuna da işaret ediyor. Akademik çalışmalar, mobil uygulamaların ve sosyal medya platformlarının bağımlılık artırıcı tasarımlar içerdiğini ve kullanıcı davranışlarını bilinçli olarak yönlendirdiğini ortaya koyuyor.
Sorunun Etkileri (Bilimsel bulgular)
Uyku bozuklukları ve dikkat dağınıklığı
Depresyon, anksiyete ve davranış sorunları
Sosyal ilişkilerde zayıflama ve yalnızlaşma
Fiziksel aktivite azalması ve hareketsizlik
Çocuklarda bilişsel gelişim ve akademik performans düşüşü
Çözüm Önerileri ve Alternatifler (Uluslararası yaklaşımlar)
1. Davranış odaklı yaklaşım (yeni model)
Son araştırmalar, sadece süre kısıtlamasının yeterli olmadığını, asıl odak noktasının bağımlılık davranışını değiştirmek olması gerektiğini vurguluyor.
2. Aile ve eğitim temelli müdahale
Ebeveyn rehberliği ve birlikte kullanım
Ekransız zaman dilimleri oluşturma
Rol model olma (ebeveyn davranışı kritik)
3. Alternatif üretim (en etkili yöntemlerden biri)
Spor, sanat ve açık hava aktiviteleri
Sosyal etkileşim odaklı etkinlikler
“Dijital detoks” kampları ve programları
4. Politika ve regülasyon önerileri
Fransa’da hazırlanan uzman raporları, özellikle küçük yaşlarda ekran kullanımının sınırlandırılması ve teknoloji şirketlerine daha sıkı düzenleme getirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.
5. Psikolojik destek ve tedavi
Bağımlılık belirtileri ağırlaşan bireyler için:
Bilişsel davranışçı terapi
Dijital bağımlılık klinikleri
Grup terapileri öneriliyor
Uluslararası araştırmalar, ekran bağımlılığının artık bireysel bir alışkanlık değil, küresel ölçekte büyüyen bir halk sağlığı krizi olduğunu ortaya koyuyor. Uzmanlara göre çözüm; yasaklama değil, bilinçli kullanım, alternatif yaşam alanları oluşturma ve teknoloji şirketlerinden politika yapıcılara kadar geniş çaplı bir dönüşüm gerektiriyor. (İLKHA)
Yorum Ekle
ASAT, Suyun Sürdürülebilir Kullanımını Akademide Paylaşıyor
Şanlıurfa'da uyuşturucu operasyonu: Ruhsatsız silah ve uyuşturucu ele geçirildi
Bursa'da cezaevine uyuşturucu madde göndermeye çalışan şahıs yakalandı
İzmir'de Başkan Tugay’dan sağlık turizminde ortak akıl çağrısı
Konya Karatay’da Kardeşlik ve Dostluk Voleybol Turnuvası başladı
Trabzon'da yaban hayatı kaçakçılığı... 19 kargo ele geçirildi!
İstanbul Maltepe’de Bahar Temizliği Seferberliği
Cumhurbaşkanı Erdoğan: Türkiye Huzur ve Güvenin Tesisi İçin Kararlı
BM Güvenlik Konseyi İran gündemiyle toplanıyor
Şanlıurfa'da kaçak keklik avlayan 3 şüpheli yakalandı
Güney Kore'de enerji alarmı
Gaziantep aday öğretmenleri ağırlıyor
SYDV’den ebeveynlerinden yoksun çocuklara giyim desteği kartı
Karlıova’da 229 deprem konutları için kuralar çekiliyor
Motorine 6,23 liralık zam bekleniyor
Adalet Bakanı akın Gürlek KKTC İçişleri Bakanı Dursun Oğuz ile bir araya geldi
İznik Gölü’nün sular altındaki tarihi Nilüfer'de konuşuldu
Cumhurbaşkanı Erdoğan STRATCOM Zirvesi’nden dünya barışı mesajı verdi
Kocaeli'de Gölcük Belediyesi’nden istihdama kesintisiz katkı
TOFAŞ – Trabzonspor basketbol maçı biletleri satışta
STRATCOM Zirvesi’nde Türkiye’nin küresel barış ve adalet vurgusu
İzmir Karabağlar ‘da temizlik çalışmaları tüm mahallelere yayılıyor
Ankara'da örnek HPV aşı uygulaması devam ediyor
Kocaeli Büyükşehir’in Yeni Nesil Kütüphaneleri 69 Bin Üyeye Ulaştı
Başkan Özdemir, BursaRay’da Vatandaşlarla Yolculuk Etti
Erzurum 9. Kolordu Komutanı Akyıldız, Artvin Valisi Ergün’ü Ziyaret Etti
Denizli, Dünya Tiyatrolar Günü’nü Sanatla Doldurdu
Ankara’da HPV Aşı Uygulamasında Yeni Dönem Başvuruları Açıldı
Başkan Gencan, TBB Toplantı ve Kuruluna Katıldı
Büyükşehir’in Cenaze Nakil Filosuna Takviye Yapıldı
Yükleniyor
LİG TABLOSU
Takım
O
G
M
B
Av
P
1.GALATASARAY A.Ş.
26
20
2
4
44
64
2.FENERBAHÇE A.Ş.
27
17
1
9
33
60
3.TRABZONSPOR A.Ş.
27
18
3
6
24
60
4.BEŞİKTAŞ A.Ş.
27
15
5
7
18
52
5.RAMS BAŞAKŞEHİR FUTBOL KULÜBÜ
27
12
8
7
14
43
6.GÖZTEPE A.Ş.
26
11
5
10
10
43
7.SAMSUNSPOR A.Ş.
26
8
7
11
-2
35
8.KOCAELİSPOR
27
9
12
6
-9
33
9.GAZİANTEP FUTBOL KULÜBÜ A.Ş.
27
8
10
9
-10
33
10.CORENDON ALANYASPOR
27
6
8
13
1
31
11.ÇAYKUR RİZESPOR A.Ş.
26
7
10
9
-4
30
12.TÜMOSAN KONYASPOR
27
7
11
9
-8
30
13.NATURA DÜNYASI GENÇLERBİRLİĞİ
27
6
14
7
-9
25
14.HESAP.COM ANTALYASPOR
27
6
14
7
-18
25
15.KASIMPAŞA A.Ş.
27
5
13
9
-15
24
16.ZECORNER KAYSERİSPOR
27
4
12
11
-27
23
17.İKAS EYÜPSPOR
27
5
15
7
-19
22
18.MISIRLI.COM.TR FATİH KARAGÜMRÜK
27
4
18
5
-23
17
