Akıllı Cihazlar, Dalgın İnsanlar
Eskiden “akıllı insan” diye bir kavram vardı. Şimdi ise her şey akıllı: telefonlar akıllı, saatler akıllı, televizyonlar akıllı, hatta buzdolapları bile akıllı. Ama nedense bu kadar akıllı eşyanın içinde yaşayan insan, gittikçe daha dalgın, daha sabırsız ve daha düşünmeden konuşan bir canlıya dönüşüyor.
Bir zamanlar insanlar bilgiye ulaşmak için kütüphanelerde saatler geçirirdi. Şimdi bilgi cebimizde ama sabrımız cebimizde değil. Çünkü çağımızın en büyük ironisi şu: Bilgi çoğaldıkça bilgelik azaldı.
Eski bir atasözü der ki:
“Akıl yaşta değil baştadır.”
Bugün bu sözü biraz güncellemek gerekiyor galiba:
“Akıl telefonda değil, kullananda olmalıdır.”
Ama bazen telefona bakınca insanın aklı geliyor, insana bakınca ise şüphe.
Bildirimler Arasında Kaybolan İnsanlık
Telefonlarımıza günde yüzlerce bildirim geliyor. Mesajlar, yorumlar, videolar, haberler… Hayat bir bildirim yağmuruna dönmüş durumda.
Ama asıl sorun şu:
İnsanlar artık birbirini dinlemek yerine birbirine bildirim gönderiyor.
Eskiden komşular kapıyı çalar, sohbet ederdi. Şimdi mesaj atıyorlar:
“Evde misin?”
Kapıyı çalmaya üşenen bir medeniyet olduk.
Bir gün Nasreddin Hoca'nın köyüne bir adam gelmiş ve sormuş:
“Hocam, dünyanın en hızlı şeyi nedir?”
Hoca düşünmüş ve demiş ki:
“Eskiden akıl derdim… ama şimdi galiba dedikodu ve internet.”
Gerçekten de artık bir haber dünyanın öbür ucuna saniyede ulaşıyor ama bir insanın kalbine ulaşmak bazen yıllar sürüyor.
Bilgi Var, Ama Hikmet Yok
İnsanlık tarih boyunca bilgiyi büyütmek için uğraştı. Kitaplar yazdı, üniversiteler kurdu, bilim geliştirdi. Ama bugün geldiğimiz noktada tuhaf bir tablo var:
İnsanlar her şeyi biliyor, ama çok az şeyi anlıyor.
Sokrates’in meşhur sözü vardır:
“Bildiğim tek şey, hiçbir şey bilmediğimdir.”
Bugün sosyal medyada dolaşan bazı yorumları görünce insan düşünüyor:
Keşke bazıları gerçekten hiçbir şey bilmediğini bilseydi.
Çünkü çağımızın en büyük problemi bilgisizlik değil, kendinden aşırı emin cahillik.
Teknoloji İlerledi, Vicdan Güncellenmedi
Bir düşünün…
İnsanlık Mars’a araç gönderiyor ama hâlâ birbirine tahammül etmeyi öğrenemedi.
Telefonlarımız yüz tanıma özelliğiyle açılıyor ama insanlar birbirinin yüzüne bakarak konuşmayı unutuyor.
Arabalar kendi kendine park ediyor ama insanlar kendi egosunu park edecek yer bulamıyor.
Eski bir atasözü vardır:
“Alet işler, el övünür.”
Bugün ise durum biraz değişti:
Alet çalışıyor, insan övünüyor, ama çoğu zaman akıl tatilde.
Bir Küçük Fıkra ve Büyük Bir Gerçek
Bir gün bir adam doktora gitmiş.
Doktor sormuş:
“Şikayetiniz nedir?”
Adam cevap vermiş:
“Doktor bey, ben hiçbir şeyi unutmazdım ama son zamanlarda hafızam zayıfladı.”
Doktor sormuş:
“Ne zamandan beri?”
Adam şaşkın şaşkın bakmış:
“Ne zamandan beri ne?”
İşte modern insanın hali biraz buna benziyor.
Her şeyi kaydediyoruz ama çoğunu hatırlamıyoruz.
Fotoğraf çekiyoruz ama anı yaşamıyoruz.
Paylaşım yapıyoruz ama sohbet etmiyoruz.
Belki de Sorun Teknolojide Değil
Aslında mesele teknoloji değil.
Sorun, teknolojiyi kullanan insanın kendisi.
Çünkü teknoloji sadece bir araçtır.
Bıçağı ekmek kesmek için de kullanabilirsiniz, kalp kırmak için de.
Dünya akıllı cihazlarla doldu ama hâlâ iyi insan eksikliği var.
Ve belki de çağımızın en önemli sorusu şu:
Telefonlarımızı güncelliyoruz.
Bilgisayarlarımızı güncelliyoruz.
Uygulamalarımızı güncelliyoruz.
Peki ya vicdanımızı ne zaman güncelleyeceğiz?
Çünkü dünya akıllandıkça insan akıllanmazsa,
geleceğin en gelişmiş uygarlığı bile sadece yüksek teknolojiye sahip bir karmaşa olabilir.
Bazen gerçekten en akıllı hareket, telefonu kapatıp insan olmaya dönmektir.
Çünkü unutmayalım:
Makine hız kazandırır ama insan anlam kazandırır.