ESKİ OMBUDSMAN EMİNE DİZDARLI'NIN, 3 TUR OPERATÖRÜNE ÖDENEN YAKLAŞIK 28 MİLYON EURO TEŞVİK PRİMİ İLE HAYALİ TURİSTLER İÇİN YAPILAN ÖDEMELERİ DE İÇEREN ŞOK EDİCİ 10 SAYFALIK YOLSUZLUK RAPORU NASIL UNUTTURULDU?
OMBUDSMAN EMİNE DİZDARLI GÖREVDEYKEN HAZIRLADIĞI
RAPORDA, 62 DOSYADA, ADAYA GELDİĞİ BELİRTİLEN VE TEŞVİK ÖDEMESİ YAPILAN BİRÇOK TURİSTİN, GERÇEKTE ÜLKEYE GELMEDİĞİNİ, BİRÇOK TURİSTİN YOLCU LİSTELERİNDE ADININ BULUNMADIĞINI, BİRÇOK TURİSTİN DE KONAKLADIĞI BELİRTİLEN OTELLERDE İSİMLERİNİN GÖRÜLMEDİĞİNİ, ANCAK BU HAYALİ TURİSTLER İÇİN MİLYONLARCA EURO TEŞVİK ÖDEMESİ YAPILDIĞINI AÇIKLADI
RAPORDA ÖZELLİKLE, AKGÜNLER TURİZM LTD, NORTHERN TRAVEL LTD. VE AKMİNA TURİZM LTD'E YAPILAN MİLYONLARCA EURO TUTARINDAKİ TURİST TEŞVİK ÖDEMELERİNE DİKKAT ÇEKİLDİ
2011-2013 YILLARI ARASINDA TURİZM BAKANI OLAN VE TUR OPERATÖRLERİNE TURİST TEŞVİK ÖDEME SİSTEMİNİ BAŞLATAN ÜNAL ÜSTEL, 22 MAYIS 2019'DA YENİDEN TURİZM VE ÇEVRE BAKANI OLDU
MAYIS 2022'DEN BU YANA İSE BAŞBAKAN OLAN ÜNAL ÜSTEL, KENDİSİNİN BAŞLATTIĞI BİR SİSTEM SONUCU KAMU MİLYONLARCA EURO ZARARA GİRMESİNE KARŞIN, KONUYU TAKİP ETMEDİ. KİMSE BEDEL ÖDEMEDİ, KİMSE HAPSE GİRMEDİ, HAYALİ TURİSTLER İÇİN YAPILAN ÖDEMELERİN GERİ ALINIP ALINMADIĞI MEÇHUL KALDI
OMBUDSMAN EMİNE DİZDARLI'NIN ORTAYA KOYDUĞU YOLSUZLUK RAPORU TEMİZLENMEDEN, 7 OCAK 2026'DA ÜNAL ÜSTEL BAŞKANLIĞINDA TOPLANAN BAKANLAR KURULU, ALDIĞI
Ü( K-1) 2383-2025 ) SAYILI KARARLA,
1 OCAK 2026- 31 ARALIK 2026 ARASINDA TUR OPERATÖRLERİNE YENİ TEŞVİK ÖDENMESİNİ KARARLAŞTIRDI.
BUNA GÖRE ALMANYA'DAN YAPILACAK CHARTER SEFERLER İÇİN 5000 EURO, DİĞER ÜLKELERDEN YAPILACAK UÇUŞLAR İÇİN 7000 EURO TEŞVİK VERİLECEK
YANİ HUYLU HUYUNDAN VAZGEÇMİYOR!!
PEYNİR YİNE KARGANIN AĞZINDA!!
SABAHATTİN İSMAİL
ÜNAL ÜSTEL, 2011-2013 arası Turizm ve Çevre Bakanıydı. 22 Mayıs 2019'da yeniden Turizm ve Çevre Bakanı oldu.
İlk görevinde charter seferlerle turist getiren tur Operatörlerine, belli kriterlere göre, turist başına 50-70 euro arası teşvik ödemesi başlattı
Ne ki zaman içinde hayali ödemeler de başladı
O günlerde Ombudsman olan ülkenin saygın hukukçularından, eski Yüksek Mahkeme Yargıcı, Emine Dizdarlı bir ihbar üzerine konuya el attı ve Aralık 2018'de 10 sayfalık bir rapor hazırladı
Rapor sonrası ülke 3 Turizm acentesine yapılan toplam 27 milyon euro tutarındaki ödemelerin bir kısmının hayali turistler için yapıldığını, gerçekte ise bu turistlerin adaya hiç gelmediği gerçeğini saptadı.
Medya günlerce bu haberlerle çalkalandı, Meclis defalarca konuyu tartıştı, görevdeki Turizm Bakanlarına, müsteşarlarına ve 3 seyahat acentesi sahiplerine ağır suçlamalar yapıldı.
Ünal Üstel, bu dönemlerde hep hükümetin içinde yer aldı.
Turizm Bakanlığı, Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı yaptı, 12 Mayıs 2022'den beri ise Başbakan.
Ne ki, her hükümette yetkili bir bakan olmasına ve son 3.5 yıldır Başbakan olmasına karşın, Turizm Bakanlığı sırasında kendisinin başlattığı teşvik uygulaması sonucu, HAYALİ TURİSTLER İÇİN MİLYONLARCA EURO TUTAN ÖDEMELERLE YOLSUZLUK YAPILMASINI AÇIĞA ÇIKARAN OMBUDSMAN RAPORUNUN GEREĞİNİ YAPMADI, RAPORU UNUTTURDU.
ÖDENEN MİKTARLAR KORKUNÇ
2016 yılı için 3 Tur Operatörüne ödenen para miktarı şöyleydi:
1-Northern Travel Ltd.'e ödenen;
82.153 kişi için: 9.316.420,00 Euro
2-Akgünler Turizm Ltd.'e ödenen:
40.756 kişi için : 4.414.638,75 Euro
3-Akmina Turizm Ltd.'e ödenen:
998 kişi için: 905.328,75 Euro
*
2017 yılı için aynı 3 Tur Operatörüne ödenen para miktarı ise şöyleydi:
1- Akgünler Turizm Ltd'e ödenen:
34.974 kişi için : 3.904.016,25 Euro
2- Northern Travel Ltd.'e ödenen:
36.456 kişi için: 3.848.501,25 Euro
3- Akmina Turizm Ltd'e ödenen :
12.041 kişi için: 1.200.548,70 Euro
**
Temmuz 2018 tarihine kadar aynı 3 Tur Operatörüne ödenen para miktarı ise şöyleydi;
1- Northern Travel Ltd'e ödenen;
49.299 kişi için: 3.531.540,00 Euro
2- Akgünler Turizm Ltd'e ödenen:
10.971 kişi için : 558.957,50 Euro
3- Akmina Turizm Ltd'e ödenen:
3.182 kişi için : 168.117,50 Euro
*
Bu durumda 3 şirkete 3 yılda yapılan toplam ödeme miktarları şöyleydi:
1- 2016 Yılında ödenen toplam miktar:
131.907 kişi için : 14.636.387,50 Euro
2- 2017 Yılında ödenen toplam miktar:
83.471 kişi için : 8.953.066,20 euro
3- 2018 (Temmuz'a kadar) ödenen miktar:
63.452 kişi için : 4.258.615,00 euro
3 YILDA 3 ŞİRKETE ÖDENEN GENEL TOPLAM MİKTAR:
278.830 kişi için:27.848.068,70€
*
2016 - Temmuz 2018 arasında her şirket toplam ne aldı:
1-Northern Travel Ltd : 16.696.461,25 €
2-Akgünler Turizm Ltd : 8.877.612,50 €
3-Akmina Turizm Ltd : 2.273.994,95 €
3 yıldaki toplam miktar: 27.848.068,70 €
Bu verilere dayanarak, 3 şirkete, kişi başına ortalama yaklaşık 99,87 Euro teşvik ödendiği ortaya çıkıyor.
Ne ki Ombudsman Emine Dizdarlı, 10 sayfalık raporunda, söz konusu 3 şirketin getirdiklerini iddia ettikleri ve karşılığında ödeme aldıkları turistlerin bir kısmının HAYALİ TURİST olduğunu ortaya koyacaktı.
DİZDARLI'NIN RAPORU NE DİYOR;
Yüksek Yönetim Denetçisi (Ombudsman)'ın soruşturması, Kıbrıs Türk Otelciler Birliği (KITOB) temsilcisi Aris Denis Terziyan'ın ihbarı ile başlamıştı.
10 sayfalık raporda ağırlıklı olarak 3 tur Operatörüne büyük miktarda ödemeler yapıldığı vurgulandı:
*
RAPORDAKİ BAZI VURGULAR ŞÖYLE:
* "... başvuruların 62'sinin misafir konaklama tarihleri dışında gerçekleştirildiği tespit edilmiştir..."
* "...Estonya'dan geldiği iddia edilen yolcuların isimlerinin uçak manifestosunda yer almadığı görülmektedir."
* "... Ercan Havalimanı'ndan giriş yapıp konakladığı iddia edilen misafirlerin isimleri yolcu manifestosunda bulunmamıştır..."
* "...hemen hemen tüm dosyalarda aynı veya benzer hatalar, yanlışlıklar veya protokole aykırı uygulamalar görüldü."
* "...yanlış uygulamaların ağırlıklı olarak Northern Travel Ltd. ve Akgünler Turizm başvurularında veya dosyalarında olduğu Dairemizce gözlemlenmiştir."
* Bir takvim yılı içerisinde Ercan Havalimanı'na getirilen turistlerin, en az 7 gece konaklattırılması halinde Tur Operatörü ve/veya KITBSAB üyesi turizm ve seyahat acentesine;
• 1.000-19.999 aralığında turist taşınması halinde kişi başına 50 Euro,
• 20.000-29.999 aralığında turist taşınması halinde kişi başına 60 Euro
* 30.000 ve üzeri turist taşınması halinde kişi başına 70 Euro katkı yapılır.
* " Dosyalarda yaptığımız incelemelerde başvuruların 62 tanesinin misafir konaklama tarihleri dışında gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. 62 Dosyada yapılan incelemede, Charter Mobil Ekip Denetim Çizelgesinde Estonya'dan geldiği iddia edilen yolcuların isimlerinin Uçak Manifestosu ile karşılaştırıldığında söz konusu kişilerin isimlerinin uçak manifestosunda yer almadığı görülmektedir.
* Charter Mobil Ekip Denetim Çizelgesinde 9 Haziran 2018 tarihinde Ercan Havalimanı'ndan giriş yapıp konakladığı iddia edilen misafirlerin isimleri 9 Haziran 2018 tarihli HY606 Sefer sayılı Yolcu Manifestosunda bulunmamaktadır.
* Charter Mobil Ekip Denetim Çizelgesinde yer alan yolcu isimlerinin 23 Ağustos 2017 tarihli Çek Cumhuriyeti'nden Ercan Havalimanı'na gelen yolcu listesinde (manifestoda) olmadıkları saptanmıştır."
* "Denetim Protokolü'nce Bakanlık tarafından belirlenen koşulların çok yüzeysel veya muğlak olduğu, söz konusu süreçlerin denetimini yapmak üzere kadrolu denetçiler var iken belirlenen nitelikleri taşımayan kişiler tarafından Denetim yapıldığı ve/veya geçici personel tarafından yapıldığı, Charter seferler için Protokole konan ve uyulması zorunlu olan sürelere riayet edilmediği, geç denetim yapıldığı veya inhouse denetim yapılmadığı, Bakanlık nezdinde eş zamanlı yapılması gereken denetimlerin usulüne uygun olarak yapılmadığı, Charter Mobil Denetim Ekibi'nin "inhouse" olarak gerçekleştirmeleri gereken denetimleri pratikte belge üzerinden veya otel resepsiyonundan alınan bilgiler ışığında yapıldığı ve tüm bu hususların ciddi tutarsızlıklara, tenakuza, usulsüzlüklere ve kargaşaya yol açtığı" saptandı
* " Mobil Denetim Ekibi'nin başlıca görevi Tur Operatörleri tarafından Ercan Havalimanı'ndan giriş yapan ve minimum 7 gece otellerimizde konaklaması öngörülen misafirlerin adamıza geldiklerini ve otellerimizde konakladıklarını tespit etmektir. Mobil Denetim Ekibinden aldığımız bilgide onlara hiçbir belge verilmediği gibi otellerden hiçbir belge de talep edilmediği belirtilmektedir. Mobil Denetim Ekibi'nin hiçbir fonksiyonlarının olmadığı gibi elde edilmek istenen temel faydadan da uzaklaştıkları görülmektedir.
* "Turizm ve Çevre Bakanlığı'nın usulsüzlüklerin önüne geçemek için yasal bir düzenleme yapması gerekmektedir. Bakanlık, Teşviklendirme Esasları hükümlerine aykırı olarak yanıltıcı veya gerçeğe aykırı bilgi ve belge verilmesinden dolayı haksız ödeme yapıldığını tespit etmesi halinde, geri alınması işlemi için 48/1977 sayılı Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Yasa tahtında işlem başlatması gerekmektedir
YANIT VER ÜNAL ÜSTEL
Ombudsman Emine Dizdarlı'nın raporu üzerinden 7 yıl geçti
ŞİMDİ BU SİSTEMİN YARATICISI VE UYGULAYICISI OLAN ESKİ TURİZM BAKANI, ŞİMDİNİN BAŞBAKANI ÜNAL ÜSTEL'E SORUYORUM:
1- "48/1977 sayılı Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Yasa" tahtında HAYALİ TURİSTLER İÇİN USÜLSÜZ OLARAK 3 ŞİRKETE ÖDENEN MİLYONLARCA EURO GERİ ALINDI MI? ALINMADIYSA NİYE?
2- HAYALİ İSİMLER BİLDİREN VE MİLYONLARCA EURO TEŞVİK ALAN ŞİRKET YETKİLİLERİ, ONLARLA İŞBİRLİĞİ YAPAN TURİZM BAKANLARI İLE İTA AMİRİ MÜSTEŞARLARI, AĞIR CEZADA YARGILANDI MI, CEZA ALDILAR MI? ALMADILARSA NİYE?
3- BU YOLSUZLUK DOSYASI UNUTTURULDU. NİYE? BU DOSYAYI AÇACAK MISINIZ? AÇMAYACAKSANIZ NİYE?
ÜSTEL, BİLİNEN NEDENLERLE BUNU YAPAMAZ. O NEDENLE SAYIŞTAY VE YENİ OMBUDSMANI BU YOLSUZLUK DOSYASININ AKIBETİ KONUSUNDA GÖREVE DAVET EDİYORUM