Soruşturmanın odağında, e-ticaret devinin 2019–2021 yılları arasında Marketplace platformunda faaliyet gösteren üçüncü taraf satıcılar adına ödenmesi gereken katma değer vergisini (KDV) ödemediği iddiası bulunuyor.
İtalyan yasalarına göre 2019’dan bu yana Avrupa Birliği dışından yapılan satışlarda KDV sorumluluğu doğrudan platformlara yükleniyor. Ancak savcılara göre Amazon, AB dışındaki satıcılar ve ithal edilen ürünler hakkında vergi makamlarına gerekli bilgileri vermedi ya da eksik verdi. Bu durumun vergi otoritelerini yanılttığı ve şirketin yüklü KDV ödemelerinden kaçınmasına imkan sağladığı iddia ediliyor.
İtalyan basınına göre Amazon, aralık ayında İtalya Gelir İdaresi ile tartışmalı vergi konusunda bir uzlaşmaya giderek faizler dahil 527 milyon eurodan fazla ödeme yaptı. Ancak bu ödeme, ceza soruşturmasının kapanmasına yetmedi.
Bu durum İtalya’da benzeri görülmemiş bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Zira daha önce diğer uluslararası şirketlerin dahil olduğu benzer vergi anlaşmazlıklarında ödeme yapıldıktan sonra savcılar genellikle soruşturmaları kapatıyordu. Milan savcıları ise vergi idaresinin uzlaşma yaklaşımını paylaşmayarak soruşturmayı derinleştirme kararı aldı.
Savcılar ayrıca Lüksemburg merkezli Amazon EU Sarl ve dört yöneticinin İtalya’daki çevrim içi satışlarda KDV kaçırılmasına yardımcı olduklarını ileri sürüyor.
Amazon’un algoritmaları ve iş modeli, çoğu Çinli olmak üzere on binlerce AB dışı satıcının kimliklerini gizleyerek İtalya’da satış yapmasına olanak tanıdı. Bu sistem sayesinde söz konusu satıcıların KDV ödemekten kaçındığı öne sürülüyor.
İtalyan mevzuatı ise ülkede satış yapılmasına aracılık eden platformların, AB dışı satıcıların ödemediği KDV’den ortak sorumluluk taşıdığını açıkça belirtiyor.
Savcılar hazırladıkları dava talebinde İtalya Ekonomi Bakanlığı’nı da mağdur taraf olarak gösterdi.
Uzmanlara göre iddiaların mahkemede doğrulanması halinde bu durum Amazon’un Avrupa genelindeki iş modelini ciddi şekilde sarsabilir. Çünkü KDV, Avrupa Birliği genelinde uyumlaştırılmış bir vergi sistemi olarak uygulanıyor.
Amazon ise daha önce yaptığı açıklamada suçlamaları reddederek temelsiz bir ceza davasına karşı pozisyonumuzu güçlü şekilde savunacağız demişti. Şirket ayrıca öngörülemez düzenlemeler ve uzun süren hukuki süreçlerin İtalya’nın yatırım ortamına zarar verdiğini savundu.
Buna rağmen Milan savcıları Amazon’a yönelik soruşturmaları genişletmiş durumda.
Avrupa Kamu Savcılığı Ofisi (EPPO), 2021–2024 dönemini kapsayan benzer vergi ihlalleri iddialarını inceliyor.
Milan savcıları ayrıca Çin’den yapılan ithalatla bağlantılı gümrük ve vergi dolandırıcılığı şüphesi üzerinde de çalışıyor.
Bir başka soruşturma ise Amazon’un 2019–2024 yılları arasında İtalya’da beyan edilmemiş kalıcı bir iş varlığı bulundurup daha fazla vergi ödemesi gerekip gerekmediğini araştırıyor.
Öte yandan İtalya’nın veri koruma kurumu da 24 Şubat’ta Amazon’un Roma’nın kuzeydoğusundaki bir depoda çalışan 1.800’den fazla personelin kişisel verilerini kullanmasını durdurma kararı aldı.
Mahkemenin davayı kabul edip etmeyeceğine ilişkin ön duruşma tarihinin önümüzdeki dönemde belirlenmesi bekleniyor. (İLKHA)